Đo thử một buổi làm việc: mỗi lần đổi lệnh bằng cách rê chuột lên toolbar mất khoảng một giây rưỡi. Một ngày dựng hình đổi lệnh chừng tám trăm lần. Vị chi hai mươi phút mỗi ngày chỉ để đưa chuột đi tìm icon, chưa kể mạch tư duy đứt mỗi lần mắt rời khỏi mô hình. Phím tắt không phải mẹo cho dân chuyên — nó là thứ nên cài đặt trong ngày đầu tiên. Dưới đây là bộ mặc định của SketchUp và hai bộ tuỳ biến Lotuz đã dùng thực tế, kèm logic đặt phím để bạn tự soạn bộ riêng.

Bài này giải quyết việc gì

SketchUp cho gán phím tắt cho mọi lệnh trong menu, kể cả lệnh do extension thêm vào. Cài đặt nằm ở Window > Preferences > Shortcuts: cột trái là danh sách lệnh, ô "Add Shortcut" để gõ tổ hợp, nút Export/Import để ghi ra file .dat. Chính file .dat này là thứ giúp cả studio gõ giống nhau — cài SketchUp mới xong Import một phát là xong.

File .dat là văn bản thuần, mở bằng Notepad đọc được. Mỗi dòng có dạng <ctrl> <shift> <alt> <phím> <đường dẫn lệnh>, ba số đầu là cờ bật tắt phím bổ trợ. 0 0 0 L selectLineTool: là phím L trần gọi Line. 1 0 1 V Edit/Paste In Place là Ctrl + Alt + V. Biết cấu trúc này thì bạn sửa hàng loạt bằng tay được, nhanh hơn ngồi bấm từng dòng trong Preferences.

Logic đặt phím của bộ Lotuz gọn trong ba câu. Phím đơn dành cho lệnh dựng hình — tay trái đặt trên vùng QWERTY, tay phải giữ chuột, không bao giờ phải rời chuột. Phím số và NumPad dành cho khung nhìn — chuyển hướng nhìn bằng tay phải khi tay trái đang giữ Shift. Tổ hợp Ctrl/Shift/Alt dành cho lệnh extension — vì chúng ít gọi hơn và cần chỗ chứa nhiều.

Ứng dụng trong kiến trúc và thiết kế

• Đồ lại mặt bằng CAD — chuỗi thao tác lặp cả buổi là Line, Offset, Push/Pull, Erase. Bốn lệnh này nằm ở L, O, P, E, tất cả trong tầm bốn ngón tay trái. Không có phím tắt thì mỗi bức tường mất thêm sáu giây.
• Kiểm tra mô hình trước khi gửi render — cần nhảy liên tục giữa Top, Front, Iso và bật tắt Hidden Geometry, Profiles, Shadows. Gán NumPad 1/2/5 cho ba hướng nhìn và /, ;, . cho ba kiểu hiển thị là soi được cả mô hình trong một phút.
• Dựng nội thất lặp lại nhiều instance — Make Component (G), Move-copy, Mirror, Random Selection. Gán Mirror và Random vào tổ hợp Ctrl để dùng liên tục mà không phải mở menu Extensions năm lớp.
• Làm hồ sơ triển khai — Section Plane, Scene mới (Home trong bộ Lotuz gọi pageAdd:), Hide Rest Of Model (F5). Ba phím này thay cho việc rê chuột qua ba menu khác nhau mỗi lần thêm một bản vẽ cắt.
• Dọn file cuối ngày — Purge và CleanUp gán vào Ctrl + Shift + P và Ctrl + W. Thành thói quen bấm trước khi lưu, file không kịp phình.

Bộ mặc định của SketchUp

Đây là phím tắt hãng cài sẵn, dùng được ngay mà không phải thiết lập gì.

Lưu ý một chỗ dễ nhầm khi chuyển sang bộ Lotuz: mặc định F là Offset và O là Orbit; bộ Lotuz đổi O thành Offset và F thành Extrude.

Bộ Lotuz — phím đơn (dùng chung cả hai bản)

Đây là lớp phím quan trọng nhất, giống nhau ở cả bản 2020 và bản 2025.

Bộ Lotuz 2020

Bản dùng lâu năm trong studio. Giữ nguyên như tài liệu nội bộ.

Tổ hợp Ctrl

Phím chức năng F

NumPad và ký tự đơn

Tổ hợp Shift

Tổ hợp Ctrl + Shift

Tổ hợp Alt và Shift + Alt

Bộ Lotuz 2025

Bản soạn lại, gom theo nhóm chức năng thay vì theo phím bổ trợ.

Lệnh chỉnh sửa

Lệnh xem

Lệnh quản lý cửa sổ

Lệnh từ extension

Cách dùng

1. Mở Window > Preferences > Shortcuts.
2. Gõ tên lệnh vào ô Filter để lọc nhanh, chọn lệnh ở danh sách bên trái.
3. Bấm vào ô Add Shortcut, gõ tổ hợp phím rồi bấm dấu +. Nếu phím đã bị chiếm, SketchUp hỏi có ghi đè không.
4. Muốn gỡ một phím, chọn nó trong ô Assigned rồi bấm dấu -.

5. Xuất bộ phím: bấm Export, đặt tên, lưu file .dat. Cất file này cùng chỗ với bộ cài plugin của studio.
6. Nhập bộ phím ở máy mới: bấm Import, chọn file .dat. SketchUp hỏi có ghi đè các phím đang có không — chọn Yes để lấy trọn bộ.
7. Sau khi Import, mở lại Preferences kiểm tra vài lệnh extension. Lệnh nào chưa cài extension tương ứng thì phím đó im lặng, không báo lỗi.

Mẹo và lưu ý

• File .dat chỉ lưu đường dẫn menu của lệnh, không lưu extension. Import vào máy chưa cài đủ plugin thì các phím đó vô hiệu, cài plugin vào là tự chạy lại.
• Đường dẫn menu của extension đôi khi đổi giữa các phiên bản (Plugins/... thành Extensions/...). Đó là lý do bộ 2020 và bộ 2025 có vài dòng lệch nhau dù cùng một chức năng — bộ 2025 mới hơn nên ưu tiên dùng.
• Có vài phím bị gán hai lệnh khác nhau giữa hai bản: F (Extrude so với Offset mặc định), I (Image Igloo so với Mirror Selection), Shift + D (Repeat Copy so với Delete Overlap). Khi trộn hai bộ, kiểm lại ba phím này trước.
• Đừng gán phím đơn cho lệnh phá huỷ như Purge hay Explode. Bấm nhầm một cái là mất cả buổi.
• Sao lưu file .dat cùng với bộ plugin. Cài lại máy mà thiếu file này thì coi như bắt đầu lại từ đầu.

Dùng kèm hoặc thay thế

• Cài SketchUp và bộ plugin trước khi Import phím tắt: Cài đặt SketchUp và bộ plugin cho người làm kiến trúc
• Bày lại toolbar cho khớp bộ phím: Giao diện SketchUp: thanh công cụ, Tray và khung nhìn
• Danh sách extension mà các phím trên gọi tới: Danh mục plugin SketchUp của Lotuz — hơn 100 extension
• Thay tổ hợp ba phím bằng menu tròn tại chỗ: Pie Menu — gọi lệnh bằng menu tròn, bỏ bớt rê chuột

Video tham khảo (YouTube)

• CUSTOM Keyboard Shortcuts in SketchUp (TheSketchUpEssentials)
• Double your speed in SketchUp with Keyboard Shortcuts, and my 6 custom shortcuts (MasterSketchUp)
• SketchUp Keyboard Shortcut Guides (Mac, PC, SketchUp Free, SketchUp Pro) (MasterSketchUp)
• How to Assign Shortcut Keys in SketchUp (TutorialsUp)
• Sketchup How To Create Custom Keyboard Shortcut (Mufasu CAD)

Tài liệu tham khảo

• Default Keyboard Shortcuts — bảng phím mặc định chính chủ.
• Shortcuts — cách thêm, sửa, xuất và nhập phím tắt.
• Preferences — vị trí bảng Shortcuts trong Preferences.
• SketchUp Help Center — tra đường dẫn menu chuẩn của từng lệnh.