Cảnh khu quy hoạch có mấy chục nghìn cây, kéo chuột một cái là khung hình giật mấy giây mới bắt kịp. Ai cũng nghĩ ngay tới chuyện đổi card. Nhưng phần lớn thời gian, cái giật đó đến từ việc để preview ở chất lượng cao nhất trong lúc chỉ đang đi tìm góc — giai đoạn mà chất lượng hình hoàn toàn không quan trọng. Đổi hai công tắc là máy nhẹ hẳn.

Bài này nói về nhóm tuỳ chọn hiển thị: ba chế độ hiển thị, hai mức chất lượng preview, và khoảng cách cắt bỏ model ở xa — thứ gây ra lỗi "cây tự nhiên biến mất" mà nhiều anh em tưởng là lỗi phần mềm.

Tính năng này giải quyết việc gì

D5 tách rời hoàn toàn hai thứ: chất lượng anh em nhìn thấy trên màn hình lúc dựng, và chất lượng ảnh xuất ra. Tài liệu chính chủ nói rõ điều này — ảnh render chính thức luôn ở mức tốt nhất, không phụ thuộc vào chất lượng preview đang đặt. Hiểu được câu đó là bớt được rất nhiều thời gian chờ vô ích.

Ba chế độ hiển thị. Lit là mặc định, xem trước toàn bộ vật liệu và ánh sáng theo thời gian thực.

Wireframe chỉ hiện đường bao trong cảnh, và chế độ này không render được — nó thuần tuý để nhìn cấu trúc.

Clay Model đè toàn bộ vật liệu bằng vật liệu trắng, giúp đọc khối và đọc ánh sáng dễ hơn nhiều.

Bên cạnh còn công tắc Still/Dynamic quyết định có xem trước chuyển động của các thành phần động hay không — mây trôi, cây rung theo gió, người có hoạt cảnh.

Hai mức chất lượng preview. Precise bật toàn bộ tính năng dò tia thời gian thực, sau một lúc hội tụ ngắn sẽ ra kết quả đúng vật lý; phím tắt F1. Smooth tắt phản xạ, bóng đổ và các tính năng dò tia khác cho nhẹ máy; phím tắt F2. Ở chế độ Smooth, bấm "Render Preview" hoặc F12 sẽ render tạm khung hình hiện tại để có kết quả gần với ảnh cuối.

Tài liệu D5 khuyến nghị máy có card RTX thì chọn Precise để trải nghiệm tốt hơn.

Cắt bỏ model ở xa. Vì hiệu năng thời gian thực, model có đường kính dưới 1,5m nằm ở xa sẽ bị lược bỏ và hiển thị bằng màu đặc trong khung nhìn. Mặc định, model cách camera hơn 50m bị loại khỏi preview; ở trạng thái xuất ảnh mặc định, ngưỡng là hơn 1000m.

Ứng dụng trong kiến trúc và thiết kế

Giai đoạn tìm góc cho phối cảnh ngoại thất — Clay Model, chất lượng Smooth. Không vật liệu, không phản xạ, máy chạy mượt như xem mô hình trắng. Chúng tôi để nguyên như vậy suốt buổi chốt góc, chỉ bật Lit khi cần xem thử một khung.

Duyệt khối với kiến trúc sư — Clay Model cộng ánh sáng mặt trời là công cụ tốt nhất để nói chuyện về hình khối. Vật liệu màu mè làm che mất lỗi tỉ lệ; mô hình trắng thì lỗi lộ ra ngay.

Nội thất trong lúc chỉnh vật liệu — bắt buộc phải Precise. Nội thất sống bằng phản xạ và bóng đổ mềm, mà đúng hai thứ đó bị tắt ở chế độ Smooth. Chỉnh kính hay chỉnh sàn bóng ở Smooth là chỉnh mù.

Phối cảnh tổng thể khu quy hoạch — đây là chỗ phải sờ tới Cull Distance. Cảnh trải dài vài trăm mét mà để mặc định 50m thì nửa khu đô thị biến mất khỏi preview, anh em không đánh giá được bố cục. Nâng khoảng cách cắt trong preview lên vài trăm mét, chấp nhận preview chậm hơn.

Kiểm tra hình học sau khi nhận model từ bên ngoài — Wireframe. Mặt trùng, tường hai lớp, khối thừa giấu bên trong đều lộ ra ở chế độ này.

Thông số chính

Tất cả nằm ở Preference — Rendering — Cull Distance, và được ghi vào file project.

Cách làm

1. Bắt đầu file mới: đặt chất lượng Smooth bằng F2, chuyển hiển thị sang Clay Model.
2. Đi tìm góc, chốt danh sách scene. Muốn xem thử một khung ra sao thì bấm F12 chứ đừng đổi sang Precise.
3. Chuyển sang Lit và F1 khi bước vào giai đoạn vật liệu và ánh sáng.
4. Nếu thấy vật thể không đổ bóng trên preview, kiểm tra xem đang ở Smooth không trước khi đi tìm lỗi ở nơi khác. Đây là câu hỏi thường gặp nhất về chế độ preview.
5. Cảnh trải rộng: vào Preference — Rendering — Cull Distance, nâng ngưỡng preview lên tới khi thấy đủ, rồi nâng ngưỡng output lên bằng hoặc cao hơn.
6. Nếu phản xạ trên kính bị thiếu cây phía sau camera, bật tuỳ chọn Outside the Viewport Cull Distance.

Mẹo và lưu ý

• Wireframe không render được. Đừng đẩy scene đang ở Wireframe vào hàng đợi rồi thắc mắc.
• Nâng Cull Distance có giá: preview chậm đi, và thời gian xuất ảnh dài ra. Đừng nâng lên 9999m cho một cảnh nội thất.
• Ngưỡng cắt khi render bắt buộc phải lớn hơn hoặc bằng ngưỡng preview để ảnh xuất ra khớp với những gì anh em nhìn thấy. Đặt ngược lại là ảnh cuối khác preview.
• Clay Model là công cụ trình bày, không chỉ là công cụ tối ưu. Một bộ ảnh mô hình trắng đặt cạnh bộ ảnh render thật làm bài thuyết trình chuyên nghiệp hơn hẳn, mà chi phí gần như bằng không.
• Máy nhân sự ở Lotuz Studio dùng RTX 3060 12GB. Với cấu hình này, cảnh nội thất một căn hộ chạy Precise vẫn thoải mái; cảnh tổng thể có rải cây dày thì chúng tôi vẫn dựng ở Smooth rồi mới bật Precise lúc chốt.

Dùng kèm

• Path Tracing và chế độ tích luỹ mẫu: Real-time Path Tracing — bật khi nào cho đáng thời gian
• Đặt góc và tiêu cự trước khi dựng sáng: Camera trong D5: tiêu cự, FOV và bố cục kiến trúc
• Rải cây và cảnh quan cho cảnh lớn: Cảnh quan trong D5 — chọn công cụ theo loại địa hình
• Xuất ảnh và tham số render: Xuất ảnh tĩnh chất lượng cao và xử lý ảnh bị nhiễu hạt

Bài nằm trong bộ giáo trình D5 Render do Lotuz Studio biên soạn và chia sẻ mở cho cộng đồng
diễn hoạ kiến trúc Việt Nam. Lotuz Studio là công ty tư vấn thiết kế kiến trúc tại Đà Nẵng, 10+ năm
làm thiết kế và diễn hoạ cho dự án trong nước lẫn quốc tế.
Xem thêm tại lotuz.vn — hoặc lotuz.ai nếu anh em quan tâm
bộ công cụ AI cho Photoshop do chúng tôi tự phát triển.

Video tham khảo (YouTube)

• D5 Render 1.6.2 | Top View&Wireframe Display Mode (D5 Official)
• How To Create Clay Renders In D5Render (Architect Piperr)
• How To Create Clay Renders Using D5 Render (Archi Quests)
• Ultimate D5 Render Hardware Guide: Recommendations & Buying Tips (Andy Christoforou - ArchViz & AI Academy)
• Upgrading My GPU for D5 Render… Was It Worth It? (Andy Christoforou - ArchViz & AI Academy)

Tài liệu tham khảo

• D5 Render Docs — Display modes — Lit, Wireframe, Clay Model và chất lượng preview
• D5 Render Docs — Preview qualities — khác biệt giữa Precise và Smooth
• D5 Render Docs — Cull Distance — vì sao model nhỏ ở xa biến mất và cách chỉnh
• D5 Render Docs — Hardware — yêu cầu phần cứng và driver card đồ hoạ